Kalsifik tendinit nedir?

Kalsifik tendinit, tendon dokusu içerisinde kalsiyum kristallerinin birikmesi sonucu gelişen bir tendon hastalığıdır.

Bu birikim, tendonun hareketini zorlaştırabilir ve çevredeki dokularda iltihabi bir reaksiyona neden olabilir. Hastalık çoğunlukla omuzda görülse de daha nadir olarak kalça, dirsek, el bileği ve diz çevresindeki tendonlarda da gelişebilir.

En sık etkilenen yapı, rotator manşetin supraspinatus tendonudur.

Kalsifik tendinit neden olur?

Kalsifik tendinitin kesin nedeni tam olarak bilinmemektedir. Günümüzde hastalığın, tendon dokusundaki hücresel değişiklikler ve iyileşme süreçleriyle ilişkili olduğu düşünülmektedir.

Risk oluşturabilecek faktörler şunlardır:

• Yaşa bağlı tendon değişiklikleri
• Omzun tekrarlayan şekilde zorlanması
• Rotator manşet hastalıkları
• Baş üstü hareketlerin yoğun olduğu aktiviteler
• Bazı metabolik ve hormonal hastalıklar
• Tendon dolaşımındaki değişiklikler

Her omuz ağrısının nedeni kalsifik tendinit değildir ve tendon içerisinde kalsiyum bulunması her zaman şikâyete yol açmayabilir.

Kimlerde daha sık görülür?

Kalsifik tendinit en sık orta yaş grubunda görülmektedir.

Risk grubunda bulunan kişiler şunlardır:

• 30–60 yaş arasındaki bireyler
• Kadınlar
• Masa başı ve ofis çalışanları
• Baş üstü çalışan meslek grupları
• Yüzücüler
• Tenis ve voleybol sporcuları
• Rotator manşet problemleri bulunan kişiler

Hastalık tek omuzda görülebileceği gibi nadiren her iki omuzu da etkileyebilir.

Kalsifik tendinitin belirtileri nelerdir?

Belirtiler, kalsiyum birikiminin bulunduğu evreye göre değişebilir.

En sık görülen belirtiler şunlardır:

• Omuzun dış veya ön kısmında ağrı
• Ani başlayan şiddetli omuz ağrısı
• Gece artan ağrı
• Kolu yukarı kaldırırken zorlanma
• Omuz hareketlerinde kısıtlılık
• Omuzda güçsüzlük hissi
• Günlük aktivitelerde zorlanma
• Yan yatarken omuz ağrısının artması

Kalsiyum birikiminin vücut tarafından çözülmeye başladığı dönemde ağrı geçici olarak oldukça şiddetli olabilir.

Kalsifik tendinit nasıl gelişir?

Kalsifik tendinit genellikle üç temel evrede değerlendirilir.

Oluşum evresi

Bu dönemde tendon içerisinde kalsiyum birikmeye başlar. Hastaların bir kısmında belirti olmayabilir.

Dinlenme evresi

Kalsiyum birikimi belirli bir süre sabit kalabilir. Hafif omuz ağrısı veya hareket sırasında rahatsızlık görülebilir.

Rezorpsiyon (emilim) evresi

Vücut biriken kalsiyumu parçalamaya ve temizlemeye çalışır. Bu süreçte iltihabi reaksiyon gelişebilir ve ağrı belirgin şekilde artabilir. Ardından şikâyetler zamanla azalma eğilimine girebilir.

Kalsifik tendinit nasıl teşhis edilir?

Tanı, hastanın öyküsü ve fizik muayene ile başlar.

Muayene sırasında:

• Ağrının yeri değerlendirilir.
• Omuz hareket açıklığı incelenir.
• Kas gücü değerlendirilir.
• Rotator manşet yaralanmalarını düşündüren bulgular araştırılır.

Tanıyı desteklemek amacıyla şu görüntüleme yöntemlerinden yararlanılabilir:

• Direkt röntgen
• Ultrasonografi
• Manyetik rezonans görüntüleme (MR)

Röntgen, tendon içerisindeki kalsiyum birikimlerinin gösterilmesinde oldukça faydalıdır. Ultrasonografi ise birikimin yeri ve büyüklüğünün değerlendirilmesine yardımcı olabilir. MR, eşlik eden rotator manşet yırtıkları veya diğer omuz hastalıklarının araştırılmasında kullanılabilir.

Kalsifik tendinit nasıl tedavi edilir?

Tedavi planı oluşturulurken;

• Ağrının şiddeti,
• Kalsiyum birikiminin büyüklüğü,
• Şikâyetlerin süresi,
• Hastanın yaşı,
• Günlük yaşam ve mesleki ihtiyaçları

birlikte değerlendirilir.

Cerrahi dışı tedavi seçenekleri şunlardır:

• Aktivitenin düzenlenmesi
• Ağrı kontrolüne yönelik ilaç tedavisi
• Soğuk uygulama
• Fizik tedavi programı
• Omuz çevresi kaslarını güçlendirme egzersizleri
• Germe egzersizleri
• Gerektiğinde enjeksiyon tedavileri

Bazı hastalarda ultrason eşliğinde iğneleme ve yıkama (barbotaj/lavage) yöntemi ile kalsiyum birikiminin boşaltılması değerlendirilebilir.

Kalsifik tendinitte ameliyat hangi durumlarda önerilir?

Hastaların büyük çoğunluğu cerrahi dışı tedavi yöntemlerinden fayda görür. Ancak bazı durumlarda cerrahi tedavi düşünülebilir.

Ameliyat şu durumlarda değerlendirilebilir:

• Uzun süre devam eden şiddetli ağrı
• Cerrahi dışı tedaviye rağmen düzelmeyen şikâyetler
• Büyük kalsiyum birikimleri
• Günlük yaşamı ciddi şekilde etkileyen fonksiyon kaybı
• Eşlik eden rotator manşet yırtıkları

Cerrahi karar hastanın klinik bulguları ve görüntüleme sonuçları birlikte değerlendirilerek verilir.

Artroskopik kalsifik tendinit ameliyatı nasıl yapılır?

Günümüzde cerrahi gereken olguların büyük bölümünde artroskopik (kapalı) omuz cerrahisi uygulanmaktadır.

Ameliyat sırasında:

• Kalsiyum birikimi tespit edilir.
• Birikim dikkatli şekilde temizlenir.
• Gerekli görülen durumlarda tendon onarımı yapılabilir.
• Eşlik eden rotator manşet veya omuz sıkışma sendromu gibi problemler aynı seansta tedavi edilebilir.

Artroskopik cerrahi, küçük kesilerle uygulanması sayesinde çevre dokuların korunmasına katkı sağlayabilir.

Ameliyat sonrası iyileşme süreci nasıldır?

İyileşme süresi yapılan işlemin kapsamına göre değişebilir.

Rehabilitasyon programında genellikle:

• Ağrı kontrolü sağlanır.
• Kontrollü omuz hareketleri başlatılır.
• Hareket açıklığı egzersizleri uygulanır.
• Omuz çevresi kasları güçlendirilir.
• Günlük yaşama dönüş kademeli olarak planlanır.
• Spor aktivitelerine dönüş uzman kontrolünde gerçekleştirilir.

Tedavi başarısında düzenli rehabilitasyon önemli rol oynar.

Kalsifik tendinit önlenebilir mi?

Hastalığın kesin olarak önlenmesi her zaman mümkün değildir. Ancak tendon sağlığını korumaya yönelik bazı önlemler riskin azaltılmasına katkı sağlayabilir.

Koruyucu öneriler şunlardır:

• Omuz çevresi kaslarını düzenli güçlendirmek
• Spor öncesinde yeterli ısınma yapmak
• Tekrarlayan baş üstü hareketlerde doğru teknik kullanmak
• Uzun süre aynı pozisyonda çalışmaktan kaçınmak
• Omuz ağrısı başladığında erken değerlendirme yaptırmak
• Düzenli esneme egzersizleri uygulamak

Sık Sorulan Sorular

Kalsifik tendinit ile omuz kireçlenmesi aynı hastalık mıdır?

Hayır. Kalsifik tendinit, tendon içerisinde kalsiyum birikmesiyle gelişen bir hastalıktır. Omuz kireçlenmesi ise eklem kıkırdağının zamanla aşınması sonucu ortaya çıkan farklı bir rahatsızlıktır.

Kalsiyum birikimi kendiliğinden kaybolabilir mi?

Evet. Bazı hastalarda vücut zaman içerisinde kalsiyum birikimini doğal olarak parçalayabilir ve emebilir. Bu süreç sırasında ağrı geçici olarak artabilir.

Her kalsifik tendinit ameliyat gerektirir mi?

Hayır. Hastaların büyük bölümünde cerrahi dışı tedavi yöntemleri yeterli olur. Ameliyat, yalnızca uygun hastalarda ve belirli endikasyonlar doğrultusunda değerlendirilir.

Ameliyat sonrası omuz tamamen düzelir mi?

İyileşme süreci; kalsiyum birikiminin büyüklüğü, eşlik eden tendon hastalıkları, uygulanan tedavi ve rehabilitasyon programına uyuma göre değişebilir. Düzenli takip ve egzersiz programı başarılı sonuçlar açısından önem taşır.

Sonuç

Kalsifik tendinit, omuz tendonlarında kalsiyum kristallerinin birikmesiyle gelişen ve özellikle orta yaş grubunda görülen yaygın bir omuz hastalığıdır. Erken tanı ve uygun tedavi ile ağrı büyük ölçüde kontrol altına alınabilir ve omuz fonksiyonları korunabilir. Cerrahi dışı yöntemlerin yeterli olmadığı seçilmiş hastalarda artroskopik cerrahi etkili bir tedavi seçeneği olabilir. Tedavi planı; hastanın şikâyetleri, görüntüleme bulguları, aktivite düzeyi ve genel sağlık durumu dikkate alınarak ortopedi ve travmatoloji uzmanı tarafından kişiye özel olarak oluşturulmalıdır.