Omuz artrozu nedir?

Omuz ekleminin ana bölümünü, humerus adı verilen kol kemiğinin yuvarlak başı ile kürek kemiğindeki glenoid adlı sığ yuva oluşturur. Bu iki yüzeyin üzeri pürüzsüz eklem kıkırdağıyla kaplıdır.

Kıkırdak dokunun incelmesiyle eklem yüzeyleri arasındaki kayganlık azalır. Hastalık ilerledikçe kemik yüzeylerinde sertleşme, şekil değişikliği ve osteofit adı verilen kemik çıkıntıları gelişebilir.

Artroz yalnızca kıkırdak kaybından ibaret değildir. Zamanla;

• Eklem kapsülü sertleşebilir.
• Eklem aralığı daralabilir.
• Kemik yüzeylerinde düzensizlik oluşabilir.
• Eklem içinde sıvı artışı gelişebilir.
• Çevredeki kaslar kullanılmamaya bağlı güçsüzleşebilir.
• Omuz hareketleri giderek azalabilir.

Bu değişikliklerin tamamı ağrı ve fonksiyon kaybına katkıda bulunabilir.

Omuzda hangi eklemler kireçlenebilir?

Omuz bölgesinde birden fazla eklem bulunur. Artroz bu eklemleri ayrı ayrı veya birlikte etkileyebilir.

Glenohumeral eklem, humerus başı ile glenoid arasındaki ana omuz eklemidir. Kolun geniş açılarda hareket etmesini sağlar. Omuz artrozu denildiğinde çoğunlukla bu eklemdeki kıkırdak kaybı anlaşılır.

Akromiyoklavikular eklem, köprücük kemiği ile kürek kemiğinin akromion adı verilen bölümü arasında bulunur. Bu eklemdeki artroz daha çok omuzun üst kısmında ağrıya ve kolu göğüs üzerinden karşı tarafa uzatırken zorlanmaya neden olabilir.

Bu iki eklemin artrozu aynı belirtileri oluşturmadığı için ağrının kaynağı muayene ile belirlenmelidir.

Omuz artrozu neden oluşur?

Omuz artrozu tek bir nedenle ortaya çıkmayabilir. Bazı hastalarda yaşla birlikte kıkırdak aşınırken, bazı hastalarda daha önce geçirilmiş yaralanmalar veya omuz hastalıkları süreci başlatabilir.

Başlıca nedenler şunlardır:

• Yaşa bağlı kıkırdak yıpranması
• Geçirilmiş omuz kırıkları
• Tekrarlayan omuz çıkıkları
• Eklem yüzeyini etkileyen travmalar
• Omuz ekleminde geçirilmiş enfeksiyon
• Romatizmal hastalıklar
• Humerus başının kanlanmasının bozulması
• Geniş ve uzun süreli rotator manşet yırtıkları
• Daha önce yapılmış omuz ameliyatları
• Eklem yapısındaki doğumsal farklılıklar

Nedenin doğru belirlenmesi, uygulanacak tedavinin seçimi açısından önemlidir.

Primer omuz artrozu nedir?

Primer omuz artrozu, belirgin bir kırık, çıkık, enfeksiyon veya başka hastalık bulunmadan gelişen kıkırdak aşınmasıdır. Genellikle yaşla ilişkili değişiklikler, genetik yatkınlık ve yıllar içerisindeki eklem kullanımı birlikte rol oynar.

Hastalık çoğunlukla yavaş ilerler. Başlangıçta yalnızca belirli hareketlerde ağrı oluşabilir. Zamanla gece ağrısı, hareket kaybı ve günlük işlerde zorlanma eklenebilir.

Travma sonrası omuz artrozu nasıl gelişir?

Omuz eklemini oluşturan kemiklerde meydana gelen kırıklar, kıkırdak yüzeyinin düzgünlüğünü bozabilir. Kırık iyileşse bile eklem yüzeyinde basamaklanma, şekil değişikliği veya uyum kaybı kalabilir.

Tekrarlayan omuz çıkıkları da glenoid kenarında ve humerus başında kemik-kıkırdak hasarı oluşturabilir. Her yeni çıkık eklem yüzeylerini yeniden zorlayarak ilerleyen yıllarda artroz gelişme riskini artırabilir.

Travma sonrası artroz, yaralanmadan yıllar sonra belirti vermeye başlayabilir.

Rotator kuff artropatisi ile omuz artrozu aynı mıdır?

Her ikisinde de omuz ekleminde kıkırdak kaybı bulunabilir ancak gelişim mekanizmaları farklıdır.

Primer omuz artrozunda rotator manşet tendonları çoğunlukla işlevini sürdürür. Humerus başı eklem yuvasında merkezde kalmaya devam eder.

Rotator kuff artropatisinde ise geniş ve uzun süreli tendon yırtığı nedeniyle humerus başının dengesi bozulur ve baş yukarı doğru yer değiştirir. Eklem aşınması bu mekanik dengesizlikle birlikte gelişir.

Bu ayrım protez seçimini doğrudan etkileyebilir. Rotator manşeti sağlam olan hastalarda anatomik omuz protezi düşünülebilirken, tendonların işlevsiz olduğu ileri artropatide ters omuz protezi daha uygun olabilir.

Romatoid artrit omuzu etkiler mi?

Romatoid artrit gibi iltihaplı romatizmal hastalıklar omuz ekleminin iç zarında uzun süreli inflamasyona yol açabilir. Bu süreç kıkırdağın ve kemiğin zarar görmesine neden olabilir.

Romatizmal hastalığa bağlı omuz tutulumunda;

• Her iki omuzun etkilenmesi
• Sabah tutukluğu
• Başka eklemlerde ağrı ve şişlik
• Rotator manşet tendonlarında zayıflama
• Kemik kalitesinde azalma

görülebilir.

Tedavi ortopedi ve romatoloji uzmanlarının birlikte değerlendirmesini gerektirebilir.

Humerus başı avasküler nekrozu nedir?

Avasküler nekroz, humerus başının kan dolaşımının bozulması sonucunda kemik dokusunun canlılığını kaybetmesidir. Kemik zayıfladığında humerus başının yuvarlak yapısı çökmeye başlayabilir. Bu şekil bozukluğu zamanla eklem kıkırdağının aşınmasına ve omuz artrozuna yol açabilir.

Bazı kırıklar, uzun süreli kortizon kullanımı, aşırı alkol tüketimi ve bazı sistemik hastalıklar avasküler nekroz riskini artırabilir. Bununla birlikte bazı hastalarda belirgin bir neden bulunamayabilir.

Omuz artrozunun belirtileri nelerdir?

Belirtiler çoğu zaman yavaş ortaya çıkar ve zaman içerisinde ilerler.

Sık görülen yakınmalar şunlardır:

• Omuzun derininde hissedilen ağrı
• Hareketle artan ağrı
• Gece ağrısı
• Ağrılı omuz üzerine yatamama
• Kolu yukarı kaldırmada güçlük
• Arkaya uzanamama
• Giyinme ve kişisel bakımda zorlanma
• Omuz hareketlerinde sertlik
• Sürtünme veya öğütülme hissi
• Çıtırtı sesleri
• Kas gücünde azalma
• Günlük işlerde çabuk yorulma

Ağrı omuzdan üst kola doğru yayılabilir. Dirseğin altına inen uyuşma ve karıncalanma ise boyun veya sinir kaynaklı farklı bir sorunu düşündürebilir.

Ağrı neden geceleri artabilir?

Gece ağrısı omuz artrozunda sık görülebilir. Gün içinde kullanılan eklemde gelişen hassasiyet, yatış pozisyonunda belirginleşebilir. Omuz üzerine yatmak eklem ve çevre dokular üzerindeki basıncı artırabilir.

Ayrıca gece boyunca omuzun uzun süre aynı pozisyonda kalması sertliğin artmasına neden olabilir. Hastalar uykudan ağrıyla uyanabilir veya rahat bir yatış pozisyonu bulmakta güçlük yaşayabilir.

Gece ağrısının şiddeti her zaman röntgendeki artroz derecesiyle aynı oranda değildir.

Omuzdaki sesler artroz belirtisi midir?

Omuz hareketleri sırasında gelen her ses artroz anlamına gelmez. Sağlıklı eklemlerde de ağrısız çıtırtılar oluşabilir.

Artroza bağlı sesler daha çok;

• Ağrıyla birlikte ortaya çıkıyorsa
• Hareket sırasında sürtünme hissi oluşturuyorsa
• Omuz sertliği eşlik ediyorsa
• Zamanla artıyorsa
• Kol kullanımını etkiliyorsa

önem kazanır.

Sesin kaynağı eklem yüzeyleri, biseps tendonu, rotator manşet tendonları veya kürek kemiğinin göğüs kafesi üzerindeki hareketi olabilir.

Omuz artrozu nasıl teşhis edilir?

Tanı ayrıntılı öykü, fizik muayene ve görüntüleme bulgularının birlikte değerlendirilmesiyle konulur.

Muayenede;

• Aktif ve pasif omuz hareketleri
• Hareket sırasında ağrı ve sürtünme
• Rotator manşet kaslarının gücü
• Eklem sertliği
• Akromiyoklavikular eklem hassasiyeti
• Boyun hareketleri
• Damar ve sinir fonksiyonları

incelenir.

Aktif ve pasif hareketlerin birlikte kısıtlanması ileri eklem sertliğini düşündürebilir. Yalnızca aktif hareketin azalması ise tendon veya kas sorunlarıyla ilişkili olabilir.

Röntgende hangi bulgular görülür?

Omuz artrozunun değerlendirilmesinde direkt röntgen temel görüntüleme yöntemidir.

Röntgende;

• Eklem aralığında daralma
• Kemik çıkıntıları
• Humerus başında şekil değişikliği
• Eklem yüzeyinde sertleşme
• Kemik içinde kistik alanlar
• Glenoid aşınması
• Humerus başının eklem içindeki konumu
• Eski kırık veya çıkık izleri

görülebilir.

Farklı açılardan çekilen röntgenler, glenoidin aşınma yönünü ve eklem uyumunu değerlendirmeye yardımcı olur.

MR ne zaman istenir?

Manyetik rezonans görüntüleme her omuz artrozu hastasında gerekli değildir. Ancak kıkırdak dışındaki yapıların ayrıntılı incelenmesi gerektiğinde kullanılabilir.

MR ile;

• Rotator manşet tendonları
• Kaslarda erime ve yağlanma
• Biseps tendonu
• Labrum
• Kemik iliği
• Humerus başının kanlanması
• Eklem çevresindeki yumuşak dokular

değerlendirilebilir.

Özellikle protez planlanan hastalarda rotator manşetin durumu, kullanılacak protez tipinin belirlenmesinde önem taşır.

Bilgisayarlı tomografi neden istenir?

Bilgisayarlı tomografi, kemik yapısını üç boyutlu olarak daha ayrıntılı gösterir. Özellikle ileri glenoid aşınması bulunan veya protez ameliyatı planlanan hastalarda kullanılabilir.

Tomografi ile;

• Glenoiddeki kemik kaybı
• Yuvanın aşınma yönü
• Kemik kalitesi
• Eski kırıkların şekli
• Protezin yerleştirileceği kemik alanı

değerlendirilebilir.

Bazı hastalarda bilgisayar destekli veya hastaya özel cerrahi planlama için tomografi görüntülerinden yararlanılabilir.

Omuz artrozunun evreleri var mıdır?

Omuz artrozu, eklemdeki kıkırdak kaybı ve kemik değişikliklerinin derecesine göre hafif, orta veya ileri düzeyde değerlendirilebilir.

Erken evrede kıkırdak aşınması sınırlıdır. Ağrı daha çok yoğun kullanım sonrasında ortaya çıkabilir.

Orta evrede eklem aralığı belirgin daralır, kemik çıkıntıları oluşur ve hareket kaybı artar.

İleri evrede kıkırdak büyük ölçüde kaybolabilir, kemik yüzeylerinde şekil değişikliği ve belirgin sertlik gelişebilir.

Tedavi seçimi yalnızca evreye göre yapılmaz. İleri röntgen bulguları olup günlük yaşamı çok az etkilenen bir hasta ile orta derecede artrozu bulunmasına rağmen şiddetli ağrı yaşayan bir hastanın tedavisi farklı olabilir.

Omuz artrozu kendiliğinden iyileşir mi?

Aşınmış eklem kıkırdağının kendiliğinden tamamen eski yapısına dönmesi beklenmez. Bununla birlikte hastalığın oluşturduğu ağrı ve hareket güçlüğü uygun tedaviyle azaltılabilir.

Aktivite düzenlemesi, egzersiz, ilaç tedavisi ve kilo kontrolü gibi yöntemler eklem üzerindeki yükü düzenleyerek günlük yaşamı kolaylaştırabilir. Her artroz hastasında hızlı ilerleme görülmez.

Cerrahi dışı tedavi nasıl uygulanır?

Omuz artrozunun ilk basamak tedavisinde çoğunlukla ameliyatsız yöntemlerden yararlanılır.

Tedavi seçenekleri şunlardır:

• Ağrıyı artıran aktivitelerin düzenlenmesi
• Uygun ağrı kesici ilaçlar
• Hekim değerlendirmesiyle iltihap giderici ilaçlar
• Sıcak veya soğuk uygulama
• Fizik tedavi
• Eklem hareket açıklığı egzersizleri
• Omuz çevresi kaslarını güçlendirme
• Uyku ve çalışma pozisyonunun düzenlenmesi
• Gerektiğinde eklem içi enjeksiyonlar

Omuzu tamamen kullanmamak kas gücünde azalmaya ve eklem sertliğinde artışa neden olabilir. Egzersizler ağrı sınırları içinde ve kontrollü olarak yapılmalıdır.

Fizik tedavinin amacı nedir?

Fizik tedavi aşınmış kıkırdağı yeniden oluşturmaz ancak eklemin daha verimli kullanılmasına yardımcı olabilir.

Tedavide;

• Kaybolan hareket açıklığını korumak
• Eklem sertliğini azaltmak
• Rotator manşet kaslarını güçlendirmek
• Kürek kemiği hareketlerini düzenlemek
• Duruş bozukluklarını düzeltmek
• Günlük işlerde omuza binen yükü azaltmak

amaçlanır.

İleri artrozu olan hastalarda omuzu zorlayarak açmaya çalışmak ağrıyı artırabilir. Program hastanın eklem hareketine göre kişiselleştirilmelidir.

İlaç tedavisi nasıl planlanır?

Ağrı kesici ve iltihap giderici ilaçlar yakınmaların kontrolünde kullanılabilir. Ancak bu ilaçlar artrozu ortadan kaldırmaz ve hastalığın yapısal ilerlemesini doğrudan durdurmaz.

İlaç seçimi yapılırken;

• Mide hastalıkları
• Böbrek fonksiyonları
• Kalp ve damar hastalıkları
• Kan sulandırıcı kullanımı
• Diğer düzenli ilaçlar

dikkate alınmalıdır.

Uzun süreli ilaç kullanımı hekim kontrolünde olmalıdır.

Omuz eklemine enjeksiyon yapılabilir mi?

Eklem içine uygulanan kortikosteroid enjeksiyonu bazı hastalarda ağrıyı geçici olarak azaltabilir. Bu rahatlama fizik tedaviye katılımı ve günlük hareketleri kolaylaştırabilir.

Enjeksiyon tedavisi;

• Kıkırdağı yenilemez.
• Kemik çıkıntılarını ortadan kaldırmaz.
• İleri eklem deformitesini düzeltmez.
• Her hastada aynı süre etkili olmaz.

Sık ve kontrolsüz tekrarlanan enjeksiyonlardan kaçınılmalıdır. Diyabet hastalarında kan şekeri yükselmesi görülebileceği için uygulama öncesinde gerekli değerlendirme yapılmalıdır.

Hyalüronik asit ve biyolojik enjeksiyonlar uygulanır mı?

Hyalüronik asit, PRP ve benzeri uygulamalar omuz artrozunda bazı hastalar için gündeme gelebilir. Ancak bu tedavilerin etkisi kişiden kişiye değişebilir ve aşınmış eklemi eski hâline getirdiği söylenemez.

Bu yöntemler değerlendirilirken artrozun derecesi, hastanın beklentisi ve mevcut bilimsel veriler göz önünde bulundurulmalıdır. İleri derecede şekil bozukluğu ve ciddi hareket kaybı bulunan omuzlarda enjeksiyonların sağlayabileceği yarar sınırlı olabilir.

Artroskopik temizlik ameliyatı yapılabilir mi?

Omuz artroskopisi, küçük kesilerden kamera ile ekleme girilerek uygulanan cerrahi yöntemdir. Erken veya seçilmiş orta evre artrozlarda eklem içindeki serbest parçaların çıkarılması, iltihaplı dokuların temizlenmesi veya biseps tendonuna yönelik işlemler yapılabilir.

Ancak artroskopik temizlik kaybolan kıkırdağı geri getirmez. İleri eklem daralması ve yaygın deformite bulunan hastalarda sağladığı rahatlama sınırlı veya geçici olabilir.

Bu nedenle artroskopi her omuz artrozu hastasında proteze alternatif olarak görülmemelidir.

Cerrahi tedavi ne zaman düşünülür?

Ameliyat aşağıdaki durumlarda değerlendirilebilir:

• Cerrahi dışı tedavilere rağmen devam eden ağrı
• Gece uykusunu sürekli bozan yakınmalar
• Günlük bakım işlerinin yapılamaması
• Belirgin omuz sertliği
• Kol kullanımının ciddi biçimde azalması
• İleri eklem aralığı kaybı
• Yaşam kalitesinin belirgin şekilde düşmesi

Cerrahi karar yalnızca röntgen görüntüsüne göre verilmez. Hastanın şikâyetlerinin yaşamına etkisi temel belirleyicilerden biridir.

Omuz protezi nedir?

Omuz protezi, aşınmış eklem yüzeylerinin yapay parçalarla değiştirilmesidir. Ameliyat sırasında hasarlı humerus başı ve gerekli durumlarda glenoid yüzeyi protez parçalarıyla yeniden yapılandırılır.

Omuz protezinin amacı;

• Ağrıyı azaltmak
• Eklem yüzeyleri arasındaki sürtünmeyi ortadan kaldırmak
• Hareket kapasitesini artırmak
• Günlük yaşam fonksiyonlarını iyileştirmek

olarak özetlenebilir.

Uygulanacak protezin türü rotator manşet tendonlarına, glenoid kemiğine, hastanın yaşına ve artrozun nedenine göre belirlenir.

Anatomik total omuz protezi nedir?

Anatomik total omuz protezi, omuz ekleminin doğal top ve yuva düzenini taklit eder. Humerus tarafına metal bir baş, glenoid tarafına ise yapay bir yuva yerleştirilir.

Bu protezin dengeli çalışabilmesi için rotator manşet tendonlarının yeterli durumda olması gerekir. Primer omuz artrozu bulunan ve rotator manşeti işlevsel olan hastalarda uygulanabilir.

Anatomik protezle ağrı kontrolü ve hareket artışı sağlanabilir. Ancak sonuçlar tendonların, kemik yapısının ve rehabilitasyon sürecinin durumuna bağlıdır.

Yarım omuz protezi nedir?

Yarım omuz protezinde yalnızca humerus başı değiştirilir, glenoid yüzeyine protez yerleştirilmez.

Bu yöntem seçilmiş hastalarda;

• Humerus başını etkileyen bazı kırıklarda
• Glenoid kıkırdağının korunduğu durumlarda
• Belirli avasküler nekroz olgularında
• Genç ve uygun hastalarda

değerlendirilebilir.

Glenoid yüzeyinde belirgin artroz bulunan hastalarda yalnızca humerus başının değiştirilmesi devam eden ağrıya neden olabilir. Bu nedenle hasta seçimi önemlidir.

Ters omuz protezi ne zaman uygulanır?

Ters omuz protezinde top ve yuva düzeni değiştirilir. Kürek kemiği tarafına metal küre, kol kemiği tarafına yuva biçiminde parça yerleştirilir.

Bu yöntem özellikle;

• Rotator manşet tendonlarının onarılamayacak durumda olduğu
• Rotator kuff artropatisi bulunduğu
• İleri kemik kaybı geliştiği
• Önceki omuz protezinin başarısız olduğu
• Bazı karmaşık kırıkların bulunduğu

hastalarda değerlendirilebilir.

Ters protez, kol hareketi için deltoid kasının mekanik avantajından daha fazla yararlanır.

Protez ameliyatından sonra iyileşme süreci nasıldır?

Ameliyat sonrasında omuz bir süre askıyla korunabilir. Koruma süresi uygulanan protezin türüne ve ameliyat sırasında tendonlara yapılan işlemlere göre değişir.

Rehabilitasyon genel olarak;

• Yara ve ağrı kontrolü
• El, el bileği ve dirsek hareketleri
• Kontrollü omuz egzersizleri
• Aktif hareketlere geçiş
• Kas güçlendirme
• Günlük yaşama dönüş

aşamalarından oluşur.

Hastanın erken dönemde kolunu kontrolsüz biçimde zorlamaması gerekir. Rehabilitasyonun çok hızlı veya çok yavaş ilerletilmesi sonucu olumsuz etkileyebilir.

Omuz protezi sonrasında hareketler tamamen düzelir mi?

Omuz protezinin temel amacı ağrıyı azaltmak ve günlük kullanım kapasitesini artırmaktır. Birçok hasta ameliyattan sonra giyinme, yemek yeme, saç tarama ve baş seviyesindeki eşyalara uzanma gibi hareketleri daha rahat yapabilir.

Ancak omuzun tamamen sağlıklı ve genç bir eklem gibi hareket etmesi her zaman mümkün değildir.

Sonucu etkileyen faktörler şunlardır:

• Ameliyat öncesindeki hareket açıklığı
• Rotator manşet tendonlarının durumu
• Deltoid kasının gücü
• Kemik kalitesi
• Sinir fonksiyonları
• Uygulanan protez türü
• Rehabilitasyona uyum

Özellikle ameliyat öncesinde uzun süredir devam eden ileri sertlik varsa hareket kazanımı sınırlı olabilir.

Omuz protezinin riskleri nelerdir?

Her cerrahi işlemde olduğu gibi omuz protezi ameliyatında da bazı riskler bulunur.

Olası komplikasyonlar şunlardır:

• Enfeksiyon
• Protez çıkığı
• Damar veya sinir yaralanması
• Ameliyat sırasında ya da sonrasında kırık
• Protez parçalarında gevşeme
• Rotator manşet yırtığı
• Omuz sertliği
• Devam eden ağrı
• Protez çevresinde kemik kaybı
• Yeniden ameliyat gereksinimi

Risk düzeyi hastanın genel sağlık durumuna, kemik kalitesine ve daha önce geçirdiği ameliyatlara göre değişebilir.

Ameliyattan sonra ağır iş yapılabilir mi?

Omuz protezi günlük yaşam aktivitelerini kolaylaştırmak için uygulanır. Ancak doğal eklemin tüm dayanıklılığını birebir sağlamaz.

Ameliyat sonrasında;

• Çok ağır yük kaldırmaktan
• Tekrarlayan baş üstü ağır işlerden
• Kontrolsüz çekme ve itme hareketlerinden
• Düşme riski yüksek aktivitelerden
• Omuzu darbeye açık hâle getiren temas sporlarından

kaçınılması gerekebilir.

İzin verilen aktivite düzeyi protezin türüne ve hastanın iyileşmesine göre belirlenir.

Omuz artrozu önlenebilir mi?

Yaşa ve genetik yatkınlığa bağlı artrozu tamamen önlemek mümkün olmayabilir. Bununla birlikte omuz eklemini korumaya yardımcı olabilecek bazı yaklaşımlar vardır:

• Tekrarlayan omuz çıkıklarını tedavisiz bırakmamak
• Omuz yaralanmalarından sonra uygun rehabilitasyon uygulamak
• Ağrıya rağmen ağır yüklenmeyi sürdürmemek
• Rotator manşet ve kürek kemiği kaslarını güçlü tutmak
• Çalışma sırasında uygun kaldırma tekniği kullanmak
• Romatizmal hastalıkların tedavisini aksatmamak
• Omuz enfeksiyonlarında erken değerlendirme sağlamak

Erken dönemde başlanan uygun tedavi, ağrının ve hareket kaybının kontrol altına alınmasına yardımcı olabilir.

Sık Sorulan Sorular

Omuz artrozu tamamen geçer mi?

Aşınmış eklem kıkırdağının kendiliğinden tamamen yenilenmesi beklenmez. Ancak ilaç, fizik tedavi, aktivite düzenlemesi ve uygun hastalarda cerrahiyle ağrı ve fonksiyon kaybı önemli ölçüde azaltılabilir.

Omuz artrozu boyun ağrısıyla karışır mı?

Evet. Boyun kaynaklı sinir sıkışmaları omuz ve kola yayılan ağrı oluşturabilir. Uyuşma, karıncalanma ve dirsek altına inen ağrı boyun kaynaklı sorunları düşündürebilir. Muayenede omuz ve boyun birlikte değerlendirilir.

Omuz kireçlenmesinde egzersiz yapılmalı mıdır?

Uygun egzersizler eklem hareketini ve kas gücünü korumaya yardımcı olabilir. Ancak ağır dirençli veya ağrıyı belirgin artıran hareketlerden kaçınılmalıdır. Program hastanın artroz derecesine göre hazırlanmalıdır.

Her omuz artrozu protez gerektirir mi?

Hayır. Birçok hasta cerrahi dışı tedavilerle günlük yaşamını sürdürebilir. Protez, devam eden şiddetli ağrı ve belirgin fonksiyon kaybı bulunan ileri hastalarda değerlendirilir.

Omuz protezinin türü nasıl belirlenir?

Protez seçimi rotator manşet tendonlarının durumu, kemik kaybı, artrozun nedeni, hastanın yaşı ve önceki ameliyatlara göre yapılır. Rotator manşeti sağlam hastalarda anatomik, tendonları işlevsiz hastalarda ters omuz protezi düşünülebilir.

Sonuç

Omuz artrozu, eklem kıkırdağının kaybıyla birlikte ağrı, sertlik ve kol kullanımında azalmaya neden olan ilerleyici bir eklem hastalığıdır. Yaşa bağlı yıpranma, geçirilmiş kırık ve çıkıklar, romatizmal hastalıklar, avasküler nekroz ve uzun süreli tendon yetersizliği artroz gelişiminde rol oynayabilir.

Erken ve orta evrelerde aktivite düzenlemesi, ilaç tedavisi, egzersiz ve fizik tedaviyle şikâyetler kontrol altına alınabilir. Cerrahi dışı yöntemlere rağmen günlük yaşamı etkileyen ağrı ve hareket kaybı devam ediyorsa omuz protezi değerlendirilebilir. Uygulanacak protez tipi, eklemdeki aşınmanın yanı sıra rotator manşet tendonlarının ve kemik yapısının durumuna göre kişiye özel olarak belirlenmelidir.